Przejdź do treści

Hydraulika

Ile razy odpowietrzyć grzejnik? Jak często to robić

W sprawnej instalacji centralnego ogrzewania wystarczy jedno odpowietrzenie grzejników w roku, wykonane tuż przed sezonem grzewczym, czyli zwykle jesienią. Dodatkowy zabieg ma sens po napełnieniu lub uzupełnieniu wody, po remoncie albo wymianie grzejnika i wtedy, gdy grzejnik wyraźnie grzeje słabiej u góry lub bulgocze. Jeśli powietrze wraca po kilku dniach albo tygodniach, nie odpowietrzasz za rzadko. Instalacja ma wtedy usterkę i trzeba znaleźć jej przyczynę.

Ile razy w roku należy odpowietrzyć grzejnik?

Dla domu ze sprawną instalacją norma to raz w roku, przed uruchomieniem ogrzewania. Tak radzą m.in. producenci grzejników i poradniki instalatorskie. Dodatkowy termin wypada w środku sezonu i dotyczy grzejników, które zaczęły sygnalizować zapowietrzenie. Kalendarz nie jest tu ważniejszy od objawów: grzejnik, który grzeje równo i cicho, nie wymaga zabiegu.

Dodatkowe odpowietrzenie jest uzasadnione w kilku sytuacjach. Pierwsza to napełnienie instalacji od zera lub uzupełnienie wody, bo wraz z dolewaną wodą do układu trafiają pęcherzyki powietrza i tlen. Druga to remont, wymiana grzejnika albo naprawa rur, po których w układzie zostaje powietrze. Trzecia to wyraźne objawy w środku sezonu.

Poniższa tabela zbiera te sytuacje w jednym miejscu.

Sytuacja Zalecana częstotliwość lub działanie Uwagi
Sprawna instalacja w domu Raz w roku, przed sezonem grzewczym Po zabiegu sprawdź manometr przy kotle
Nowy lub wyremontowany system Odpowietrz po napełnieniu i uruchomieniu, potem wróć do rytmu rocznego Zacznij od grzejników na najwyższej kondygnacji
Po uzupełnieniu wody Jednorazowo, od razu po dolaniu Kontroluj ciśnienie, po zabiegu może spaść i wymagać kolejnego uzupełnienia
Bulgotanie lub zimna góra grzejnika Jednorazowo, gdy tylko pojawią się objawy Jeśli po zabiegu nic się nie zmienia, szukaj innej przyczyny
Powietrze wraca co kilka dni Nie powtarzaj w kółko, zbadaj instalację Sprawdź ciśnienie, szczelność i odpowietrznik, w razie potrzeby wezwij instalatora
Blok z ciepłem sieciowym Zwykle raz w roku, przed sezonem, jeśli grzejnik ma własny odpowietrznik Gdy problem dotyczy wielu mieszkań, skontaktuj się z zarządcą

Z tabeli wynika prosta zasada diagnostyczna. Odpowietrzenie raz w roku jest normą. Jeśli zabieg trzeba powtarzać co kilka dni, to sygnał, żeby sprawdzić ciśnienie i szczelność, a nie dalej kręcić odpowietrznikiem.

Czy odpowietrzać grzejnik przed każdym sezonem grzewczym?

Tak, to powszechne zalecenie: Purmo, producent grzejników, radzi odpowietrzać je przed każdym sezonem. Powietrze trafia do układu z wodą napuszczaną do instalacji, a także powstaje jako gaz z reakcji chemicznych w rurach, zależnie od ich materiału. Drobne nieszczelności pomp, zaworów lub ścianek rur z tworzyw sztucznych też mogą wpuszczać jego niewielkie ilości. Zabieg jesienią pozwala usunąć to, co zebrało się od zeszłej zimy, zanim przyjdą mrozy. To dobry moment, żeby przy okazji zerknąć na manometr kotła.

Odpowietrzanie „na zapas” da się jednak pominąć w jednej sytuacji. Jeśli po pierwszym włączeniu ogrzewania wszystkie grzejniki nagrzewają się równomiernie od góry do dołu i nie szumią, nie ma czego wypuszczać. Każde otwarcie odpowietrznika to ubytek wody, a w instalacji zamkniętej uzupełnianie jej sprowadza do układu kolejną porcję powietrza. Zbyt gorliwe odpowietrzanie potrafi więc samo wywołać problem, który ma usuwać.

W blokach z ciepłem sieciowym jest inaczej. Instalacja pionowa i ciśnienie w układzie leżą po stronie zarządcy lub spółdzielni, a Ty odpowiadasz za grzejnik w mieszkaniu. Jeśli ma własny odpowietrznik, jesienne odpowietrzenie możesz zrobić sam. Jak to zrobić krok po kroku, opisuje nasz poradnik: jak odpowietrzyć grzejnik.

Po czym poznać, że grzejnik wymaga ponownego odpowietrzenia?

Powietrze gromadzi się w górnej części grzejnika, więc najbardziej charakterystyczny jest chłód u góry przy ciepłym dole. Nie każdy objaw słabego grzania oznacza jednak powietrze. Poniższa lista pomaga to rozdzielić.

Objawy, które wymagają odpowietrzenia:

  • górna część grzejnika jest zimna, a dolna ciepła;
  • słychać bulgotanie, szum lub przelewanie wody w grzejniku;
  • jedna część grzejnika jest gorąca, a przeciwna co najwyżej ciepła;
  • powierzchnia lub jej część pozostaje chłodna po kilku minutach od włączenia ogrzewania.

Objawy, które mają inną przyczynę:

  • zimny dół przy ciepłej górze, bo powietrze nie opada, więc winny bywa osad w instalacji;
  • cały grzejnik chłodny, gdy pozostałe grzeją, co często oznacza źle ustawiony lub zablokowany zawór;
  • zimny grzejnik tuż po odpowietrzeniu, co też bywa skutkiem zanieczyszczeń albo zbyt niskiego ciśnienia.

Gdy powietrze wraca po kilku dniach albo tygodniach, a nie dopiero po sezonie, zwykle mamy do czynienia z usterką. Typowy odstęp między zabiegami w sprawnej instalacji to około rok. Kilkudniowy rytm świadczy o stałym dopływie powietrza lub ubytku wody.

Dlaczego grzejnik zapowietrza się ponownie i co z tym zrobić?

Pierwsze, co sprawdzasz w domu z piecem dwufunkcyjnym lub innym kotłem, to ciśnienie na manometrze. Zimna instalacja zamknięta ma zwykle od 1 do 2 bar, a dokładną wartość podaje instrukcja kotła i zależy ona od wysokości budynku. Wahania ciśnienia sprzyjają zapowietrzeniu, a spadek poniżej wartości z instrukcji bywa wręcz powodem blokady kotła. Wodę uzupełnia się przy wyłączonym i zimnym kotle, powoli, zaworem napełniającym, a rodzaj wody wskazuje producent kotła. Po odpowietrzeniu ciśnienie zwykle trochę spada, więc zabieg zamyka sprawdzenie manometru i w razie potrzeby uzupełnienie.

Jeśli ciśnienie spada regularnie, a wodę trzeba dolewać co kilka dni, instalacja traci wodę. Źródła ubytku to nieszczelność wymagająca interwencji hydraulika, korozja rur i grzejników, uszkodzony odpowietrznik oraz usterka naczynia wzbiorczego lub zaworu bezpieczeństwa kotła. Przeciekający automatyczny odpowietrznik zdradzają mokre ślady wokół korpusu, a uszkodzony może też zasysać powietrze do układu. Każda dolana porcja wody przynosi nowe powietrze, więc kółko zamyka się samo.

Instalatora wzywasz, gdy ciśnienie spada mimo uzupełnień, gdy widzisz wilgoć na rurach lub zaworach albo gdy grzejnik zapowietrza się po każdym zabiegu. W bloku z ciepłem sieciowym pierwszym adresem jest zarządca, zwłaszcza gdy problem dotyczy wielu mieszkań. To oznacza kłopot z pionem, a nie z jednym grzejnikiem. Ciśnienia w takim budynku nie regulujesz sam.

Typowe błędy to:

  • odpowietrzanie „na zapas” przy sprawnym, równo grzejącym grzejniku;
  • ignorowanie spadku ciśnienia na manometrze;
  • brak uzupełnienia wody po zabiegu.

Najczęściej zadawane pytania

Czy można odpowietrzać grzejnik zbyt często?

Tak. Każde odpowietrzenie wypuszcza trochę wody, a jej uzupełnienie w instalacji zamkniętej wprowadza nowe powietrze i tlen. Jeśli grzejnik grzeje równo i cicho, zabieg nic nie da. Jeśli trzeba go powtarzać co kilka dni, szukaj przyczyny w ciśnieniu i szczelności.

Czy odpowietrzanie grzejników obniża rachunki za ogrzewanie?

Pośrednio tak, bo zapowietrzony grzejnik grzeje tylko częścią powierzchni i nie oddaje całego ciepła. Po usunięciu powietrza woda wypełnia go w całości. Konkretnej oszczędności w złotówkach nie da się podać, bo zależy od stanu instalacji i liczby zapowietrzonych grzejników.

Czy po odpowietrzeniu trzeba uzupełnić wodę w instalacji?

W instalacji zamkniętej z kotłem często tak. Po zabiegu sprawdź manometr przy zimnym kotle i, jeśli ciśnienie spadło poniżej wartości z instrukcji, dolej wodę zaworem napełniającym. Zrób to powoli, a potem jeszcze raz odczytaj ciśnienie.

Czy w bloku mogę sam odpowietrzyć grzejnik?

Możesz, jeśli grzejnik w mieszkaniu ma własny odpowietrznik i nie zabrania tego regulamin zarządcy lub spółdzielni. Zabieg dotyczy wtedy tylko Twojego grzejnika. Odpowietrzanie pionów, ciśnienie w układzie i problemy dotyczące wielu mieszkań zostaw zarządcy.

Praktyczny poradnik dla majsterkowiczów: naprawy, remonty i drobne ulepszenia w domu, wyjaśnione krok po kroku.